[Suy tư cùng ĐGH] - Giữa sa mạc và Đất Hứa: Hành trình khủng hoảng của người linh mục

1. DẪN NHẬP: ƠN GỌI NHƯ MỘT CUỘC XUẤT HÀNH

Ơn gọi linh mục, nếu được hiểu đến tận căn, không phải trước hết là một chức năng trong Giáo Hội, nhưng là một cuộc lên đường. Không phải một “nghề nghiệp thiêng liêng”, nhưng là một lịch sử cứu độ được tiếp tục nơi một con người cụ thể. Và hình ảnh Kinh Thánh diễn tả cách mạnh mẽ nhất thực tại này chính là hành trình của Môsê trong sách Xuất Hành. 

Môsê được gọi để dẫn dân Chúa ra khỏi Ai Cập – nghĩa là đưa họ ra khỏi một tình trạng nô lệ hữu hình, nhưng đồng thời cũng là một tình trạng nô lệ nội tâm. Ơn gọi của ông mang tính chuyển động: từ bị áp bức đến tự do, từ quen thuộc đến bất định, từ an toàn giả tạo đến lời hứa chưa thấy. Chính ở điểm này, ta có thể nhận ra một cấu trúc nền tảng của mọi ơn gọi linh mục: đó là được đặt vào giữa một hành trình mà điểm khởi đầu thì rõ, nhưng điểm đến thì luôn bị trì hoãn trong kinh nghiệm cụ thể.

Khi nhận lãnh sứ mạng, Môsê không được trao một bản đồ chi tiết, cũng không được bảo đảm về tiến trình. Ông chỉ nhận một lời: “Ta sẽ ở với ngươi” (Xh 3,12). Lời hứa về sự hiện diện thay thế cho mọi bảo đảm về kết quả. Điều này mang một hệ luận quan trọng: nền tảng của ơn gọi không nằm ở sự minh bạch của con đường, nhưng ở tương quan với Đấng sai đi.

Tuy nhiên, chính từ đây nảy sinh một nghịch lý: càng đi sâu vào hành trình, thực tại càng trở nên mịt mờ. Sa mạc là một không gian kéo dài, nơi mà mọi định hướng quen thuộc dần bị tháo gỡ. Dân Israel bước ra khỏi Ai Cập với một kinh nghiệm giải thoát cụ thể, nhưng càng đi, họ càng không thấy Đất Hứa đâu. Thay vào đó là đói khát, bất ổn, và một cảm thức bị bỏ rơi: “Phải chi chúng tôi chết bên Ai Cập…” (x. Xh 16,3).

Ở đây, ta chạm đến một điểm then chốt để hiểu khủng hoảng linh mục: khủng hoảng không đơn thuần là hậu quả của yếu đuối cá nhân hay hoàn cảnh mục vụ khó khăn, nhưng phát sinh từ chính cấu trúc của ơn gọi như một cuộc xuất hành. Khi người linh mục ý thức mình được gọi để “dẫn dân”, thì đồng thời họ cũng bị đặt vào cùng một không gian hiện sinh như Môsê: không thấy trước, không kiểm soát được, và nhiều khi không cảm nhận được sự hiện diện của Thiên Chúa mà mình loan báo.

Do đó, cần phải nói cách rõ ràng: khủng hoảng không phải là một sự cố bên lề của đời linh mục, nhưng là một chiều kích nội tại của hành trình ơn gọi. Nếu Ai Cập tượng trưng cho sự rõ ràng (dù là rõ ràng trong nô lệ), và Đất Hứa tượng trưng cho sự viên mãn (dù chưa đạt tới), thì sa mạc chính là không gian mà trong đó ơn gọi được thanh luyện – một không gian không thể tránh, không thể rút ngắn, và cũng không thể thay thế.

Vì thế, khi nói về khủng hoảng của linh mục, không thể chỉ dừng lại ở việc liệt kê các khó khăn mục vụ hay những yếu đuối cá nhân. Cần phải đi xa hơn: nhận ra rằng người linh mục, trong chính căn tính của mình, là người đang sống giữa một cuộc xuất hành chưa hoàn tất. Và chính trong tình trạng “chưa hoàn tất” này, mọi căng thẳng, mệt mỏi, và hoang mang bắt đầu xuất hiện như những dấu chỉ không phải của thất bại, nhưng của một hành trình đang thực sự diễn ra.

2. KHỦNG HOẢNG: SA MẠC KHÔNG CHỈ Ở BÊN NGOÀI

Nếu sa mạc là không gian tất yếu của hành trình xuất hành, thì khủng hoảng chính là kinh nghiệm nội tại của con người khi bị đặt vào không gian đó. Sa mạc là một trạng thái hiện sinh, nơi mọi điểm tựa quen thuộc bị rút đi, và con người bị buộc phải đối diện với chính mình, với người khác, và với Thiên Chúa trong một sự trần trụi chưa từng có.

Trước hết, sa mạc biểu lộ trong chính thực tại mục vụ. Dân Israel, sau khi được giải thoát, không trở nên dễ dẫn dắt hơn; trái lại, họ trở thành một cộng đoàn đầy bất mãn và phản kháng. Họ kêu trách không ngừng: khi thiếu nước (x. Xh 17,3), khi thiếu bánh (x. Xh 16,2-3), và ngay cả khi mọi nhu cầu căn bản đã được đáp ứng, họ vẫn hướng lòng về quá khứ: “Chúng tôi nhớ cá, dưa, hành…” (x. Ds 11,5). Ký ức về Ai Cập – dù là ký ức của nô lệ – lại được lý tưởng hóa như một nơi ổn định và đáng khao khát.

Người linh mục hôm nay, trong một hình thức khác, cũng bước vào chính kinh nghiệm này. Thực tại mục vụ không phải lúc nào cũng là nơi của sự đón nhận và cộng tác, nhưng thường xuyên là nơi của những đòi hỏi, phê bình, và cả sự thờ ơ. Khi những nỗ lực mục vụ không sinh hoa trái rõ rệt, khi đời sống cộng đoàn không tiến triển như mong đợi, một câu hỏi âm ỉ bắt đầu xuất hiện: “Mình đang dẫn họ đi đâu?”. Đây không chỉ là một câu hỏi về phương pháp, nhưng là một khủng hoảng về ý nghĩa. 

Tuy nhiên, nếu chỉ dừng lại ở bình diện bên ngoài, ta vẫn chưa chạm tới chiều sâu của sa mạc. Sa mạc đích thực nằm trong nội tâm của chính người dẫn đường. Môsê, người được Thiên Chúa chọn và sai đi, không miễn trừ khỏi kinh nghiệm này. Trái lại, ông diễn tả nó cách trần trụi: “Con không thể mang tất cả dân này một mình… nếu Ngài còn xử với con như vậy, xin giết con đi” (Ds 11,14-15). Đây không còn là sự mệt mỏi thể lý hay căng thẳng mục vụ, nhưng là một sự sụp đổ nội tâm, nơi mà chính ý nghĩa của sứ mạng trở nên không thể chịu đựng nổi.

Kinh nghiệm này phản ánh một thực tại quen thuộc trong đời linh mục: sự khô khan trong cầu nguyện, sự suy giảm của lửa ban đầu, và nhất là cảm giác Thiên Chúa trở nên xa vắng. Người linh mục vẫn tiếp tục cử hành, giảng dạy, và phục vụ, nhưng bên trong, một khoảng trống âm thầm mở ra. Nếu trong giai đoạn đầu của ơn gọi, Thiên Chúa được cảm nhận như một sự hiện diện sống động và gần gũi, thì trong sa mạc, Ngài dường như ẩn mình. Và chính sự ẩn mình này làm nảy sinh một khủng hoảng sâu xa hơn bất cứ khó khăn mục vụ nào: không còn thấy “Đất Hứa” trong lòng mình nữa.

Từ đây xuất hiện một cám dỗ đặc trưng của sa mạc: cám dỗ quay lại Ai Cập. Trong Kinh Thánh, đây không chỉ là một mong muốn địa lý, nhưng là một chuyển động nội tâm: quay lại với cái quen thuộc, cái có thể kiểm soát, dù phải đánh đổi tự do. Dân Israel thà chấp nhận nô lệ còn hơn sống trong một tự do bất định. Đối với người linh mục, cám dỗ này không nhất thiết biểu hiện bằng những chọn lựa cực đoan, nhưng thường dưới những hình thức tinh vi hơn: tìm kiếm sự an toàn trong tiện nghi, giản lược sứ vụ thành công việc hành chính, hoặc sống một đời sống hai mặt – bên ngoài vẫn thi hành chức vụ, nhưng bên trong đã rút lui khỏi hành trình.

Điều đáng lưu ý là tiến trình này hiếm khi xảy ra cách đột ngột. Nó không phải là một “sa ngã lớn”, nhưng là một sự hao mòn từ từ. Từng bước một, người linh mục đánh mất sự nhạy bén thiêng liêng, giảm thiểu tương quan cá vị với Thiên Chúa, và cuối cùng, sống ơn gọi như một gánh nặng hơn là một lời mời gọi. Chính trong sự âm thầm này, sa mạc đạt tới cường độ nguy hiểm nhất của nó: không còn là nơi thử thách, nhưng trở thành một trạng thái bình thường hóa của đời sống. 

Như thế, sa mạc không chỉ ở bên ngoài, trong những hoàn cảnh mục vụ khó khăn, nhưng ăn sâu vào trong chính cấu trúc nội tâm của người linh mục. Và khủng hoảng, trong nghĩa sâu nhất của nó, không phải là sự hiện diện của khó khăn, nhưng là sự mất phương hướng trong chính hành trình mà mình được gọi để dẫn dắt.

3. NGUỒN GỐC KHỦNG HOẢNG: NHỮNG LỆCH LẠC TRONG CÁCH HIỂU ƠN GỌI

Nếu khủng hoảng là một kinh nghiệm phổ quát trong đời linh mục, thì cần phải đi xa hơn việc mô tả để chạm đến tầng sâu hơn: tại sao khủng hoảng lại xảy ra? Không chỉ vì hoàn cảnh khó khăn hay giới hạn tâm lý, nhưng còn vì những lệch lạc âm thầm trong chính cách người linh mục hiểu và sống ơn gọi của mình. Chính những lệch lạc này làm cho sa mạc – vốn là nơi thanh luyện – trở thành nơi khủng hoảng kéo dài và mất phương hướng.

Trước hết, có thể nói đến một khủng hoảng phát sinh từ những kỳ vọng sai lầm về hành trình theo Chúa. Khi được gọi, người linh mục thường mang trong mình một xác tín – đôi khi không được ý thức rõ – rằng đi theo Thiên Chúa sẽ làm cho con đường trở nên sáng tỏ hơn, đời sống trở nên ý nghĩa hơn, và sứ vụ sẽ sinh hoa trái cách rõ rệt. Tuy nhiên, kinh nghiệm của Môsê trong Xuất Hành cho thấy điều ngược lại: càng đi theo Thiên Chúa, con người càng bị đưa vào những không gian không thể kiểm soát. Sa mạc không phải là một sai lệch của kế hoạch, nhưng là chính con đường mà Thiên Chúa chọn để dẫn dắt dân Ngài: “Đức Chúa dẫn anh em đi trong sa mạc suốt bốn mươi năm…” (Đnl 8,2). Khi thực tại này không được chấp nhận như một phần thiết yếu của ơn gọi, khủng hoảng trở nên không thể tránh khỏi, bởi vì kinh nghiệm sống mâu thuẫn với những gì người ta đã mong đợi.

Thứ đến, có một nguồn gốc sâu xa hơn: sự đồng hóa bản thân với kết quả của sứ vụ. Trong một thế giới coi trọng hiệu năng và thành tựu, người linh mục cũng dễ dàng bị cuốn vào một logic tương tự: giá trị của mình được đo bằng số lượng, sự phát triển của cộng đoàn, hay những thành công mục vụ hữu hình. Khi những điều này không xảy ra – hoặc xảy ra không như mong muốn – một cảm thức thất bại bắt đầu xâm chiếm. Tuy nhiên, chính Kinh Thánh lại đặt vấn đề này cách triệt để: Môsê, người đã hiến trọn đời cho sứ mạng, lại không được bước vào Đất Hứa (x. Đnl 34,4-5). Sứ vụ của ông không được hoàn tất theo nghĩa mà con người có thể đo lường. Điều này cho thấy một nguyên tắc căn bản: sứ vụ không đồng nhất với thành công, và trung tín không thể bị quy giản thành hiệu quả. Khi người linh mục vô thức đồng hóa hai thực tại này, họ tự đặt mình vào một áp lực không thể chịu đựng nổi, và khủng hoảng trở thành hệ quả tất yếu.

Sau cùng, và có lẽ là nền tảng nhất, là khủng hoảng trong chính tương quan với Thiên Chúa. Nếu ơn gọi linh mục được xây dựng trên một tương quan sống động với Đấng sai đi, thì khi tương quan này bị suy yếu, toàn bộ cấu trúc của ơn gọi cũng bắt đầu lung lay. Điều đáng chú ý là sự suy yếu này không nhất thiết xảy ra ở bình diện hình thức: người linh mục vẫn có thể duy trì các thực hành đạo đức, vẫn trung thành với các bổn phận bên ngoài. Tuy nhiên, bên trong, tương quan cá vị dần bị thay thế bởi thói quen; lời cầu nguyện trở thành công việc; và Thiên Chúa, thay vì là một Đấng sống động, lại trở thành một ý niệm trừu tượng.

Trong hành trình sa mạc, Thiên Chúa không ngừng giáo dục dân Ngài bằng chính sự ẩn mình của Ngài: “Người đã hạ nhục anh em, để thử thách anh em, hầu biết điều gì ở trong lòng anh em” (Đnl 8,2). Sự ẩn mình này không phải là sự vắng mặt, nhưng là một hình thức hiện diện khác – một hiện diện không còn được nắm bắt bằng cảm xúc hay kinh nghiệm trực tiếp. Tuy nhiên, nếu người linh mục không được chuẩn bị để đi vào chiều kích này của tương quan, họ dễ dàng diễn giải sự ẩn mình của Thiên Chúa như một sự vắng mặt thực sự. Và chính tại đây, khủng hoảng đạt đến chiều sâu hiện sinh của nó: không chỉ là mất phương hướng trong sứ vụ, nhưng là mất cảm thức về chính Thiên Chúa.

Như thế, nguồn gốc của khủng hoảng không thể được giản lược vào những yếu tố bên ngoài hay những yếu đuối cá nhân, nhưng phải được hiểu như hệ quả của một sự căng thẳng nội tại giữa cách con người hình dung về ơn gọi và cách Thiên Chúa thực sự dẫn dắt. Khi những hình dung này không được thanh luyện, chúng trở thành những điểm nghẽn, khiến cho hành trình sa mạc – vốn là nơi dẫn tới tự do – lại trở thành một không gian của bế tắc.

4. LỐI ĐI TRONG SA MẠC: TỪ KHỦNG HOẢNG ĐẾN THANH LUYỆN

Nếu khủng hoảng không phải là một tai nạn nhưng là một chiều kích nội tại của hành trình ơn gọi, thì vấn đề không còn là làm sao để tránh khủng hoảng, nhưng là làm sao để đi qua nó cách đúng đắn. Sa mạc, tự nó, không cứu độ cũng không hủy diệt; chính cách con người sống trong đó mới quyết định ý nghĩa của nó. Trong viễn tượng này, Kinh Thánh không chỉ mô tả khủng hoảng, nhưng còn kín đáo vạch ra một lối đi – không phải như một kỹ thuật giải quyết, nhưng như một con đường hoán cải.

Trước hết, lối đi này đòi hỏi một sự trở lại căn bản: trở lại với tương quan sống động với Thiên Chúa. Giữa tất cả những căng thẳng của việc dẫn dắt dân, Môsê thiết lập một không gian đặc biệt: Lều Hội Ngộ, nơi ông “đàm đạo với Đức Chúa mặt giáp mặt, như hai người bạn” (Xh 33,11). Điều đáng lưu ý là không gian này không nhằm trực tiếp giải quyết các vấn đề mục vụ, nhưng để tái lập tương quan. Chính trong tương quan này, Môsê tìm lại căn tính của mình và ý nghĩa của sứ mạng.

Đối với người linh mục, đây là một điểm quyết định. Trong khủng hoảng, cám dỗ tự nhiên là gia tăng hoạt động để bù đắp cho cảm giác trống rỗng, hoặc ngược lại, thu mình trong sự mệt mỏi. Tuy nhiên, lối đi của Kinh Thánh lại khác: không phải làm nhiều hơn, cũng không phải rút lui, nhưng là ở lại – ở lại với Thiên Chúa trong một tương quan không còn được nâng đỡ bởi cảm xúc hay sự an ủi. Điều này đòi hỏi một sự thanh luyện sâu xa: cầu nguyện không còn là nơi tìm kiếm cảm nghiệm, nhưng trở thành hành vi tín thác thuần túy.

Thứ đến, lối đi trong sa mạc đòi hỏi phải chấp nhận tính không thể kiểm soát của hành trình. Sa mạc, theo định nghĩa, là nơi không có đường. Dân Israel không di chuyển theo một lộ trình do họ hoạch định, nhưng theo dấu chỉ của Thiên Chúa: “Khi nào đám mây cất lên khỏi Lều, thì con cái Israel lên đường…” (Ds 9,17). Họ học cách sống trong một sự lệ thuộc triệt để vào nhịp điệu của Thiên Chúa, thay vì áp đặt nhịp điệu của mình.

Đây là một thách đố căn bản đối với người linh mục, vốn thường được đào tạo để tổ chức, điều hành và hoạch định. Trong sa mạc, những năng lực này không bị phủ nhận, nhưng bị tương đối hóa. Người linh mục được mời gọi chuyển từ một logic kiểm soát sang một logic lắng nghe; từ việc nắm giữ tiến trình sang việc phân định dấu chỉ. Điều này không dẫn đến sự thụ động, nhưng mở ra một hình thức chủ động khác: chủ động trong việc sẵn sàng đáp lại, thay vì chủ động trong việc định đoạt.

Một yếu tố khác mang tính giải phóng là việc tái khám phá căn tính của mình trong tương quan với sứ vụ. Trong khủng hoảng, người linh mục dễ rơi vào ảo tưởng rằng mình phải là người gánh vác toàn bộ cộng đoàn. Gánh nặng này không chỉ vượt quá khả năng con người, nhưng còn làm sai lệch bản chất của sứ vụ. Khi kiệt sức, Môsê được Thiên Chúa nhắc nhở – không phải bằng một lý thuyết, nhưng bằng một hành động cụ thể: chia sẻ gánh nặng với những người khác (x. Ds 11,16-17). Điều này mặc khải một nguyên tắc: người dẫn đường không phải là Đấng Cứu Độ. 

Đối với linh mục, việc nhận lại giới hạn này mang tính quyết định. Nó không phải là sự thoái lui khỏi trách nhiệm, nhưng là một sự giải thoát khỏi một hình thức đồng hóa sai lầm giữa bản thân và sứ vụ. Người linh mục không cứu độ cộng đoàn; họ chỉ phục vụ trong công trình cứu độ vốn thuộc về Thiên Chúa. Khi chân lý này được nội tâm hóa, một không gian tự do mới được mở ra: tự do để làm hết mình mà không bị ràng buộc bởi kết quả, tự do để trao ban mà không cần chiếm hữu.

Sau cùng, lối đi trong sa mạc đạt đến đỉnh điểm của nó nơi một chấp nhận khó khăn nhưng thiết yếu: chấp nhận rằng mình có thể không “vào được Đất Hứa”. Cái chết của Môsê bên kia bờ sông Giođan (x. Đnl 34,4-5) không phải là một thất bại, nhưng là một mặc khải: sứ mạng không được đo bằng việc hoàn tất những gì mình đã khởi sự, nhưng bằng sự trung tín với hành trình đã được trao phó. Ông nhìn thấy Đất Hứa, nhưng không chiếm hữu nó; ông dẫn dân đến gần, nhưng không bước vào cùng họ. 

Đối với người linh mục, điều này đụng chạm đến một trong những ảo tưởng sâu xa nhất: ước muốn thấy thành quả của chính mình. Tuy nhiên, trong logic của Thiên Chúa, việc gieo và việc gặt không nhất thiết trùng khớp nơi cùng một người (x. Ga 4,37). Chấp nhận điều này không phải là từ bỏ khát vọng, nhưng là thanh luyện nó: từ khát vọng thành công sang khát vọng trung tín; từ việc tìm kiếm kết quả hữu hình sang việc phó thác vào một lịch sử cứu độ vượt quá đời mình.

Như thế, lối đi trong sa mạc không loại bỏ khủng hoảng, nhưng biến đổi ý nghĩa của nó. Khủng hoảng không còn là dấu chỉ của sự đổ vỡ, nhưng trở thành nơi của một cuộc hoán cải sâu xa: từ một cách hiểu ơn gọi dựa trên kiểm soát, hiệu quả và cảm nghiệm, sang một cách hiểu được đặt nền trên tương quan, tín thác và trung tín. Chính trong sự chuyển đổi này, sa mạc – từ một không gian đe dọa – trở thành nơi mà ơn gọi đạt tới sự tinh tuyền của nó.

5. KẾT LUẬN: KHỦNG HOẢNG NHƯ MỘT ÂN BAN THANH LUYỆN

Nếu hành trình ơn gọi linh mục được cấu trúc như một cuộc xuất hành, và nếu sa mạc là không gian không thể tránh của hành trình ấy, thì khủng hoảng – xét đến cùng – không thể bị hiểu đơn thuần như một điều tiêu cực cần loại bỏ. Trái lại, trong ánh sáng Kinh Thánh, khủng hoảng mặc lấy một ý nghĩa nghịch lý: nó trở thành một ân ban, không phải vì nó dễ chịu, nhưng vì nó mang trong mình khả năng thanh luyện và tái định hình ơn gọi từ tận căn.

Trước hết, khủng hoảng có chức năng vén lộ sự thật. Trong những giai đoạn ổn định, người linh mục có thể sống ơn gọi của mình dựa trên những động lực pha trộn: lòng quảng đại chân thành, nhưng cũng xen lẫn nhu cầu được công nhận; ước muốn phục vụ, nhưng cũng không thiếu khát vọng thành công. Sa mạc, với tính chất tước đoạt của nó, dần dần làm sụp đổ những điểm tựa này. Như lời sách Đệ Nhị Luật: “Người đã hạ nhục anh em, để thử thách anh em, hầu biết điều gì ở trong lòng anh em” (Đnl 8,2). Khủng hoảng, vì thế, không tạo ra sự giả dối, nhưng phơi bày nó; không làm cho con người trở nên yếu đuối hơn, nhưng cho thấy họ vốn đã mong manh như thế nào.

Tuy nhiên, sự vén lộ này không nhằm kết án nhưng để mở đường cho một sự thanh luyện. Khi những hình ảnh về chính mình và về sứ vụ bị phá vỡ, người linh mục được mời gọi bước vào một chiều sâu mới của ơn gọi – nơi mà động lực không còn dựa trên thành công hay cảm nghiệm, nhưng trên một tương quan tinh ròng với Thiên Chúa. Đây là điểm mà khủng hoảng chạm đến tầng sâu nhất của đời sống thiêng liêng: nó không chỉ thanh luyện hành vi, nhưng thanh luyện chính hình ảnh về Thiên Chúa. 

Trong hành trình này, người linh mục có thể nhận ra rằng Thiên Chúa mà mình từng tin tưởng – một Thiên Chúa luôn nâng đỡ, luôn làm cho mọi sự rõ ràng, luôn ban kết quả tương xứng với nỗ lực – dần dần nhường chỗ cho một Thiên Chúa khác: tự do hơn, khó nắm bắt hơn, nhưng cũng chân thực hơn. Đây không phải là sự mất đức tin, nhưng là một sự chuyển hóa của đức tin, từ chỗ dựa trên những bảo đảm cảm tính sang chỗ dựa trên chính Thiên Chúa như Ngài là. Chính trong nghĩa này, khủng hoảng có thể được hiểu như một cuộc “từ bỏ các ngẫu tượng thiêng liêng”, để mở ra cho một tương quan không còn bị quy định bởi những mong đợi của con người.

Kinh nghiệm này không xa lạ với chính Chúa Giêsu. Trên thập giá, lời kêu lên: “Lạy Thiên Chúa của con, sao Ngài bỏ con?” (Mc 15,34) không chỉ diễn tả một nỗi đau thể lý, nhưng còn là đỉnh cao của một kinh nghiệm bị tước bỏ mọi cảm thức về sự hiện diện của Thiên Chúa. Tuy nhiên, chính trong sự bị tước bỏ này, tương quan giữa Người và Chúa Cha đạt tới sự tinh tuyền tuyệt đối: một sự phó thác không còn dựa trên bất kỳ bảo đảm nào ngoài chính tình yêu. Điều này cho thấy rằng khủng hoảng, trong chiều kích sâu xa nhất của nó, không tách rời người linh mục khỏi mầu nhiệm của Đức Kitô, nhưng đưa họ vào trung tâm của mầu nhiệm ấy.

Từ đây, có thể hiểu rằng mục tiêu của hành trình không phải là thoát khỏi sa mạc, nhưng là được biến đổi trong sa mạc. Người linh mục không nhất thiết sẽ tìm lại được những cảm xúc ban đầu, cũng không luôn thấy rõ hoa trái của sứ vụ. Nhưng nếu trung tín đi qua khủng hoảng, họ có thể đạt tới một điều sâu xa hơn: một ơn gọi không còn dựa trên những gì họ cảm nhận hay kiểm soát, nhưng trên một sự gắn bó âm thầm và bền bỉ với Thiên Chúa.

Như thế, khủng hoảng không phá hủy ơn gọi linh mục; nó thanh luyện ơn gọi ấy khỏi những yếu tố phụ thuộc, để trả nó về với cốt lõi của mình. Từ chỗ “làm cho Chúa”, người linh mục được dẫn đến chỗ “ở với Chúa”; từ chỗ tìm kiếm kết quả, họ học cách sống trung tín; từ chỗ nắm giữ hành trình, họ học cách phó thác. Và chính trong sự chuyển đổi này, sa mạc – dù vẫn khắc nghiệt – trở thành nơi mà ơn gọi đạt tới sự trưởng thành và tinh tuyền nhất của nó.

Lm. Giuse Vũ Uyên Thi, S.J.